Overgewicht en kanker

Overgewicht en ontstaan van kanker

Overgewicht kan leiden tot kanker maar is ook tijdens kanker absoluut niet wenselijk.In Nederland worden per jaar circa 5.000 nieuwe gevallen van kanker veroorzaakt door overgewicht. Bij vrouwen ligt het aantal gevallen van kanker als gevolg van overgewicht hoger dan bij mannen.
De rol van overgewicht als belangrijke risicofactor voor kanker wordt steeds duidelijker in wetenschappelijk onderzoek. Van alle kankersoorten zouden bij vrouwen 7 procent en bij mannen 4 procent te wijten zijn aan overgewicht.
Er wordt bij deze onderzoeken tevens gekeken naar het soort kanker dat ontstaat door overgewicht. Momenteel wordt er gekeken naar negen soorten kanker: darm-, slokdarm-, alvleesklier-, nier-, baarmoeder-, borst- (bij vrouwen na de menopauze), eierstok-, galblaas- en gevorderde prostaatkanker. Dat het aantal gevallen van kanker door overgewicht hoger is bij vrouwen dan bij mannen komt doordat veel voorkomende vormen van kanker bij vrouwen zoals borstkanker na de menopauze, baarmoederkanker en dikke darmkanker een sterk verband hebben met overgewicht. Ruim 75 procent van deze gevallen van kanker worden toegeschreven aan overgewicht.
Door een slechter wordend voedingspatroon en afname van beweging, neemt overgewicht verder toe. In Nederland zijn de cijfers fors: 53 procent van de mannen en 44 procent van de vrouwen van 20 jaar of ouder is te zwaar. De nieuwe berekeningen zijn alleen gericht op de rol van lichaamsgewicht bij het krijgen van kanker. De schattingen zijn zeer voorzichtig gemaakt op basis van de aanname dat bepaalde kankersoorten geen verband zouden hebben met lichaamsgewicht. Het kan dus zijn dat dit naar de toekomst toe anders blijkt te zijn.

Overgewicht tijdens kanker

Als gevolg van de ziekte kanker of de behandelingen kan er een ongewenste toename van het lichaamsgewicht optreden. Deze gewichtstoename is niet wenselijk omdat het een direct effect kan hebben op de kwaliteit van leven, overleving en zelfs het terugkomen van de tumor na behandeling. Daarnaast vergroot overgewicht de kans op andere ziekten zoals diabetes, osteoporose, cardiovasculaire aandoeningen en lymfoedeem (bijvoorbeeld bij vrouwen na borstkanker).
Een gewichtstoename van 10 kilo of meer is niet ongebruikelijk na een chemokuur. Belangrijk om te weten is dat deze toename ontstaat door meer vetmassa. Het gaat hier dus niet om meer spierweefsel, dat alleen maar wenselijk zou zijn. Sterker nog, een verhoging van de zogenaamde vetvrije massa kan een spierafname verbergen.
Door het ontstaan van ondervoeding en de daaropvolgende beslissing om over te gaan op sonde voeding kan ook overgewicht ontstaan. Ook dit extra gewicht zal vetmassa zijn en is dus onwenselijk.
Voorkom ook overgewicht. Bespreek dit met de behandelend arts. Ondersteuning door een (oncologisch) diëtist en/of (oncologisch) fysiotherapeut kan zeker wenselijk zijn.