Hodgkin Lymfoon
| Het wijdvertakte lymfestelsel is een belangrijk verdedigingssysteem van het lichaam tegen ongewenste indringers als bacteriën, virussen, schimmels en parasieten. Het zorgt voor de verspreiding van witte bloedcellen naar alle plekken in het lichaam waar ziekteverwekkende organismen kunnen binnendringen, met name de huid, de mond en de organen. Op strategische plekken in het lichaam liggen de lymfeklieren, eigenlijk kleine opslag kamertjes met lymfevocht. Wanneer het beenmerg grote hoeveelheden onrijpe cellen gaat produceren, zoals bij leukemie en lymfekanker, hopen deze zich in de klieren op. Bij lymfekanker wordt onderscheid gemaakt tussen Hodgkin lymfoom en non-Hodgkin lymfoom, de verzamelnaam voor alle overige zogeheten lymfoproliferatieve maligniteiten. | De Engelse arts Thomas Hodgkin beschreef in 1830 een dodelijke ziekte die met koorts- en zweetaanvallen gepaard ging en waarbij patiënten zwellingen in de hals kregen. Deze Hodgkin’s Disease ontstaat in een lymfeklier, meestal in de hals, en verspreidt zich via het lymfestelsel naar andere lymfeklieren in de buik, de milt en de lever. Er worden vier stadia van uitbreiding onderscheiden. In stadium I is maar een lymfekliergroep of orgaan aangetast, in stadium IV zijn meerdere organen aan weerszijden van het middenrif aangetast, zoals beenmerg, milt en lever. Is er veel sprake van typerende verschijnselen als nachtzweten, gewichtsverlies en koorts, dan krijgt de stadiumindeling de letter B mee; anders de letter A. De behandelbaarheid is afhankelijk van het stadium en of van A of B sprake is. | |
Verschijnselen | Oorzaken | |
| Het Hodgkin lymfoom is herkenbaar aan de opgezwollen klieren in hals, oksels en soms ook liezen. Ze zijn niet pijnlijk of warm. De klachten bestaan uit vermoeidheid en gebrekkige eetlust, transpiratie (vooral nachtzweten) en gewichtsverlies, jeuk, koorts en pijn in de gezwollen klieren bij het drinken van alcohol. Als de zwellingen erg groot worden, kunnen ze bloedbanen en zenuwbanen afknellen. | Er zijn geen duidelijke oorzaken voor het krijgen van Hodgkin lymfoom aanwijsbaar. Erfelijkheid lijkt geen of slechts een ondergeschikte rol te spelen. | |
Incidentie | Diagnostiek | |
| Het Hodgkin lymfoom komt weinig voor, jaarlijks zijn er zo’n 350 nieuwe gevallen, bij mannen vaker dan bij vrouwen. Vooral jong volwassenen ontwikkelen de ziekte. Immuniteitsvermindering, door HIV-besmetting of door het gebruik van bepaalde medicijnen zoals cytostatica (chemo), immuunonderdrukkers als methotraxaat, vergroot de kans op het krijgen van Hodgkin lymfoom. Ook na een behandeling voor kanker, waarbij bestraling en/of chemotherapie zijn toegepast, neemt de kans op deze ziekte toe. Ook blootstelling aan straling en dioxine is van invloed op de ontwikkeling van non-Hodgkin. | Na een eerste lichamelijk onderzoek en een bloedonderzoek is een punctie of biopsie van een aangetaste lymfeklier nodig. Ook kan beenmergonderzoek nodig zijn. Vaak wordt de KNO-arts geconsulteerd om eventuele lymfeklierzwellingen op dat gebied te onderzoeken. Om de uitbreiding van de ziekte vast te stellen, worden röntgenfoto’s van de longen en de klieren gemaakt en wordt soms een echografie gedaan van de organen in de buikholte. Echter voor een zeer nauwkeurige stadiëring van de ziekte geeft een samenvoeging van de beelden van een PET-scan en CT-beelden de meeste informatie. Ook een MRI-scan kan soms noodzakelijk zijn. | |
Behandeling | Aanvullende behandeling | |
| Het ontwikkelingsstadium van de ziekte bepaalt de behandeling. Gunstig zijn stadium I of stadium II met minder dan drie aangedane lymfeklierstations, een leeftijd onder de 40 jaar, de toevoeging A en een slechts matig verhoogde bezinking. In de stadia IA en IIA kan soms met bestraling worden volstaan en anders is een beperkt aantal chemokuren nodig. In de stadia IB, IIB en IIIA wordt de bestraling altijd gecombineerd en voorafgegaan met een niet al te zware chemokuur. In verdere stadia heeft bestraling vaak geen zin en wordt een zware chemokuur met verschillende cytostatica aangewend. Indien nodig, en wanneer de patiënt dat fysiek aankan, wordt soms stamceltransplantatie toegepast. Ter behandeling van hinderlijke of pijnlijke lokalisaties wordt soms plaatselijke bestraling gegeven. Nadeel van de bestraling bij Hodgkin is dat de kans op beroertes en allerlei andere aandoeningen zoals onvruchtbaarheid en hart- en vaatziektes duidelijk verhoogd wordt. | Als ondersteuning van of aanvulling op de reguliere behandeling van de specialisten in het ziekenhuis, kunnen mensen met kanker ook zelf wat doen, namelijk gaan eten volgens de voedingsadviezen van de niet-toxische tumortherapie. Daarnaast is het ook mogelijk om behalve echt gezonde voeding ook extra voedingssupplementen, vitamines en mineralen te gaan gebruiken. Dit heet orthomoleculaire geneeskunde. Ga niet zelf hobby-en, maar zoek hiervoor een arts met ervaring op dit gebied. Met goede voeding en extra voedingssupplementen blijken veel mensen een hogere kwaliteit van leven te krijgen, in diverse gevallen ook langer te leven en in een enkel geval zelfs te genezen. Hoewel er tot nu toe nog weinig statistische bewijzen zijn voor zo’n behandeling, lopen er in Nederland diverse mensen rond die ervan overtuigd zijn dat zij hun leven aan deze behandeling te danken hebben. | |
Resultaten | ||
| Wanneer Hodgkin lymfoom tijdig ontdekt wordt, zijn de genezingskansen goed. De tienjaars overleving voor de eerste twee stadia is 90%, voor de latere stadia 70 tot 80%. Na bestraling is er een verhoogd risico op een andere vorm van kanker, met name non-Hodgkin lymfoom en acute myeloïde leukemie. |